2020(e)ko azaroakren 24(a), asteartea

ITAUNKETA

 ITAUNKETA

DEFINIZIOA :

 Argibide jakin bat lortzeko egiten den itaun saila.   Ik. galdeketa


ADIBIDEAK 

   
 "Itaunketa gogorra izan zuten: nor ziren, nondik zetozen, zertan ari ziren eta ez dakit zenbat honelako."






                   FRANTSESA interrogatoire
       GAZTELANIA : interrogatorio
       INGELESA : interrogation

2020(e)ko azaroakren 23(a), astelehena

XINAURRI

XINAURRI

DEFINIZIOA :

         iz. Lap. eta BNaf. Inurria.

ADIBIDEAK 

   
 "Hegaldunak dantzari, xinaurriak lanean, lerro-lerro xendrari bero gogorrenean."




                   FRANTSESA fourmi
       GAZTELANIA : hormiga
       INGELESA : ant

2020(e)ko azaroakren 20(a), ostirala

MASKAL

 MASKAL

DEFINIZIOA :

         1 adj. Ahula, argala. Ik. makal. 

2 adj. Higatua, zimeldua.


ADIBIDEAK 

   
1 "Maskal aurkitzen haut; gaixorik al hago? ."
2." Arrosa hori maskala dago."







                   FRANTSESA : triste,faible
       GAZTELANIA : débil,flaco
       INGELESA : weak,feeble

2020(e)ko azaroakren 19(a), osteguna

SETATI

 SETATI

DEFINIZIOA :

     adj. Setatsua:  uste, iritzi, asmo edo erabaki bati amore eman gabe eusten diona. Ik. tematsuburugogoregoskor 

ADIBIDEAK 

   
"Euri hau setati dago, eta iluntzera eta gogorrago."





                   FRANTSESA :obstiné, -ée 
       GAZTELANIA : obstinado,terco,testarudo
       INGELESA : obstinate,stubborn

2020(e)ko azaroakren 18(a), asteazkena

MOROKIL

 MOROKIL

DEFINIZIOA :

     iz. Arto irinarekin egiten den ahi lodia.


ADIBIDEAK 

   "Katilua bete esne morokilekin."





                   FRANTSESA : bouillie
       GAZTELANIA : gacha
       INGELESA : porridge

2020(e)ko azaroakren 17(a), asteartea

LAUZA

 LAUZA

DEFINIZIOA :

      iz. Harri aski handia, mehea eta laua.                          Ik. harlauza.


ADIBIDEAK 

      1."Esnea erori da sukaldeko lauzetan.."




                   FRANTSESA : dalle,pavé
       GAZTELANIA : losa,baldosa
       INGELESA : stone slab,flagstone

 

2020(e)ko azaroakren 16(a), astelehena

GAKO

 GAKO

DEFINIZIOA :

          1 iz. Ipar. Giltza, ateak irekitzeko tresna. 

2iz. Gauza edo arazo baten giltza



ADIBIDEAK 

1."Urre gakoaz ate guztiak ireki doaz (esr. zah.)."
2. " Hona misterio handi horren gakoa."



                   FRANTSESA : clé,clef
       GAZTELANIA : llave;clave
       INGELESA : key

 

2020(e)ko azaroakren 13(a), ostirala

BURUZURI

 BURUZURI

DEFINIZIOA :

            izond. 1. Txotxoloa, ergela
                       2. Ile zuria duena. 
3 • astegun buruzuri. Ik. astegun.

ADIBIDEAK 

1."Edozein buruzuri zentzugabek bezala jokatu dut"
2. "Gurdian dakarte Joanes aitona, gure artzain buruzuria"
3. "Nora zoaz astegun buruzurian hain dotore jantzita?"



                   FRANTSESA : stupide; grisonnant;ouvrable
       GAZTELANIA :tonto;canoso;día laborable
       INGELESA : stupid;grey-haired;weekday

 

2020(e)ko azaroakren 12(a), osteguna

KOIPELUSTRE

 KOIPELUSTRE

DEFINIZIOA :

            izond. 1. Lausengari,losintxari
                       2. koipezto,gogaikarri 


ADIBIDEAK 

1."Koipelustre ederra agertu da gaur."
2. "Zagoz isilik behingoz koipelustreori!"






                   FRANTSESA adulateur; ennuyeux, -euse
       GAZTELANIA :adulador;cargante
       INGELESA : flatterer,-ing;annoying

 

2020(e)ko azaroakren 11(a), asteazkena

BELU

  BELU

DEFINIZIOA :

            1 adb. Bizk. Berandu.

ADIBIDEAK 
"Goiz jaikia, goiz gose; belu jaikia, loz ase."
Esaera zaharra





                   FRANTSESA : en retard
       GAZTELANIA : tarde
       INGELESA : late

 

2020(e)ko azaroakren 10(a), asteartea

ZAHAGI

ZAHAGI

DEFINIZIOA :

          iz. Abere larrua, gehienetan ahuntzarena, zaku 
              eran josia, ardoa edo olioa gordetzeko                        erabiltzen dena. Ik. zahato.

ADIBIDEAK 

"Sei arroako zahagia"






                   FRANTSESA outre
       GAZTELANIA : odre
       INGELESA : wineskin

 

2020(e)ko azaroakren 9(a), astelehena

OINAZTARRI

 OINAZTARRI

DEFINIZIOA :

iz. Batez ere Bizk. Lurra jotzen duen tximista. Ik. oinazkaroinaztuoinaztura.

ADIBIDEAK  


" Trumoiak hots egin du eta oinaztarria dator gure gainera. " 




                   FRANTSESA foudre
       GAZTELANIA : rayo
       INGELESA : lightning

 

2020(e)ko azaroakren 6(a), ostirala

EROSTA

  EROSTA

DEFINIZIOA :

  iz. Auhena, adia.

ADIBIDEAK  


" Harrezkero, akabo erostak, akabo kexak, akabo erdi negarrak " 





                   FRANTSESA : lamentation,plainte
       GAZTELANIA : lamento,queja
       INGELESA : groan,moan

 

2020(e)ko azaroakren 5(a), osteguna

SUPAZTER

  SUPAZTER

DEFINIZIOA :

   iz. Sutondoa.

ADIBIDEAK  
" Benetan goxoa, supazter txokoa. " 



                  FRANTSESA foyer,coin de feu
       GAZTELANIA : fuego,hogar,cocina,fogón
       INGELESA : fireplace, hearth, home

 

2020(e)ko azaroakren 4(a), asteazkena

EZPONDA

  EZPONDA

DEFINIZIOA :

iz. Aldapan dagoen lurzatia; bereziki, harresi baten behealdean, edo bide edo ubide baten ertzean gertatzen dena, edo lurrak beherantz lerra ez daitezen harriz-edo egiten dena.

ADIBIDEAK  


" Bidearen bi aldeetarik diren bi ezponda edo mendixka luze hauek. " 





                   FRANTSESA talus,dénivellation
       GAZTELANIA : talud,desnivel,inclinación
       INGELESA : slope

2020(e)ko azaroakren 3(a), asteartea

BEHAZTOPAGARRI

  BEHAZTOPAGARRI

DEFINIZIOA :

      iz. Jas. Oztopoa, zerbait behaztoparazten duen gauza.

ADIBIDEAK  

" Egokiro antolatu du Axularren liburua, guretzat behaztopagarri izan zitezkeen zenbait xehetasun besterik ukitu gabe. " 



                   FRANTSESA obstacle
       GAZTELANIA : tropiezo,obstáculo,traba
       INGELESA : obstacle

2020(e)ko azaroakren 2(a), astelehena

GURTU

 GURTU

DEFINIZIOA :

    
    1 da ad. Ipar. Norbait edo zerbait lurrerantz makurtu.

ADIBIDEAK  

" Arbolak lurreraino gurtu ziren. " 

 


 

                  FRANTSESA (s)'incliner,(s)baisser
     GAZTELANIA : inclinar,agachar
     INGELESA : to bow, to bend